Het verhaal komt elk najaar terug. De avonden worden korter, er roert zich iets oerouds, en singles vormen koppels voor de koude maanden om in het voorjaar weer uit elkaar te drijven — in het Engels heet dat cuffing season. Het is een goed verhaal. Het wordt herhaald als vaststaand feit. En het onderzoek waaraan het wordt toegeschreven zegt iets merkbaar vreemders.
Het seizoen heeft twee pieken, niet één
Het meest geciteerde bewijs voor seizoensgebonden partnerkeuze is een artikel uit 2013 van Patrick en Charlotte Markey in Archives of Sexual Behavior. Ze voerden een harmonische analyse uit op vijf jaar aan Google-zoekopdrachten rond seks en het zoeken van een partner, en vonden een consistente cyclus — maar een van zes maanden, met pieken in de winter en opnieuw in de vroege zomer.
Dat is niet het verhaal van cuffing season. Eén winterse golf, aangedreven door kou en eenzaamheid, zou één piek per jaar geven. Twee pieken, een half jaar uit elkaar, beschrijven iets anders: een ritme met meer dan één oorzaak, waarvan er één in het warmste deel van het jaar valt.
Het wintereffect is echt, en kleiner dan geadverteerd
Er bestaat wel degelijk een seizoensbevinding over aantrekkingskracht. In 2008 publiceerden Boguslaw Pawlowski en Piotr Sorokowski in Perception een studie waarin 114 heteroseksuele mannen dezelfde beelden beoordeelden over vijf seizoenen. De beoordelingen van vrouwenlichamen lagen in de winter hoger dan in de zomer. De beoordelingen van gezichten bewogen helemaal niet.
De verklaring van de auteurs zelf is niet romantisch. Zij stellen een contrasteffect voor: mensen zien in de zomer veel meer van andermans lichaam, waardoor de lat omhoogschuift en hetzelfde beeld daartegen lager scoort. Dat is een eigenaardigheid van de waarneming, geen seizoensdrang om je te binden.
- Het mat beoordelingen van foto's, geen beslissingen over echte mensen.
- Het vond helemaal geen seizoensverandering in hoe gezichten werden beoordeeld.
- 114 mannen, één land, één jaar — genoeg om een effect op te merken, niet genoeg om er een seizoen op te bouwen.
- Het mechanisme dat de auteurs voorstellen is gewenning, geen verlangen.
En dan draait het halfrond het om
Het ongemakkelijkste bewijs komt uit geboortecijfers. Een analyse van Laurence Symul en collega's onder ruwweg een half miljoen gebruikers van gezondheidsapps liet zien dat de seizoensverdeling van geboorten vooral wordt gedreven door seizoensgebonden vruchtbaarheid en niet door seizoensgebonden seks: meer activiteit rond de feestdagen verklaart slechts kleine bulten in de curve. De vruchtbaarheid piekte op het noordelijk halfrond tussen de herfstequinox en de winterzonnewende, en op het zuidelijk halfrond kort na de winterzonnewende.
Lees dat nog eens met het verhaal van cuffing season in je hoofd. Het patroon volgt de zonnewende aan beide kanten van de evenaar, wat betekent dat het niet december volgt, of de feestdagen, of het einde van het jaar. Wat hier seizoensgebonden is, volgt het daglicht en niet de kalender waarin mensen daadwerkelijk leven.
Wat er echt seizoensgebonden is aan je datingleven
Niets hiervan betekent dat het najaar hetzelfde voelt als juni. Het betekent dat wat verandert je omstandigheden zijn en niet je biologie. De winter op het noordelijk halfrond herschikt waar mensen zijn, wie ze zien en wat hun gevraagd wordt.
- Plannen verhuizen naar binnen, waardoor een eerste ontmoeting iets langers wordt dan een wandeling.
- De feestdagen zetten een datum in de agenda waarop single zijn een onderwerp wordt dat anderen aansnijden.
- Familiebijeenkomsten leveren de vraag, hardop, waar iedereen bij is.
- Lange avonden zonder afspraken maken het makkelijker om naar je telefoon te grijpen.
Dat is een echt seizoenseffect, en het is volledig sociaal. Het verklaart ook de voorjaarshelft van het verhaal beter dan welk hormoon dan ook: een afspraak die ontstond doordat de kalender twee mensen naar elkaar toe duwde, wordt meestal opnieuw bekeken zodra de kalender ophoudt met duwen.
Het risico is niet het seizoen. Het is wat je hebt overgeslagen.
Een relatie die in een seizoensvenster begint is niet gedoemd. Een heleboel goede beginnen doordat twee mensen toevallig vrij waren op dezelfde koude dinsdag. Wat er misgaat is smaller dan dat: het seizoen levert een reden om te beginnen, en mensen nemen dat als reden om het deel over te slaan waarin je uitzoekt of je deze persoon eigenlijk wel wilt.
Het teken is simpel. Als je kunt uitleggen waarom je met iemand praat zonder het weer, de feestdagen of de leegte van je week te noemen, heb je een antwoord. Als dat niet lukt, heb je een seizoen.
Het venster laten tellen
De praktische zet is om te bepalen wat je wilt voordat het seizoen dat voor je bepaalt. Geen vijfjarenplan — net specifiek genoeg dat je het in juni zou missen als het er niet was.
- Benoem één ding dat je hier echt uit wilt halen, vóór het eerste bericht en niet na de derde week.
- Stel een vraag waarvan het antwoord je in de zomer nog steeds iets zou doen.
- Let erop of jullie gezamenlijke plannen een vrije avond in een warme maand overleven.
- Zie de ongemakkelijke vraag van familie als informatie en niet als druk — die vraagt je wat je wilt, alleen heel onhandig.
Dit is ook het punt waar Qulo omheen is gebouwd. Op Qulo schrijf je tussen de 2 en 4 meerkeuzevragen over jezelf — tot 10 met een betaald abonnement — elk met vier antwoordopties, en jij markeert het juiste antwoord. Iemand matcht met jou door ze allemaal goed te beantwoorden. Het verifieert niet wie iemand is en het meet geen compatibiliteit. Wat het wel doet, is het eerste filter verplaatsen van een foto naar een kleine daad van aandacht — precies de stap die een seizoensvenster je verleidt over te slaan.
Een seizoen kan je vertellen waarom jullie zijn gaan praten. Het kan je niet vertellen of je deze persoon in juni ook had gekozen. Dat vertellen alleen de vragen die je de moeite nam om te stellen.